آموزش دیابت و تغذیه


 

دیابت چیست ؟

گلوکز قندی است که بدن انسان به عنوان سوخت اصلی از آن استفاده میکند. همانظور که یک لامپ برای روشن شدن به برق نیاز دارد بدن شما نیز برای فعالیت به گلوکز نیاز دارد.

نحوه استفاده بدن از گلوکز

  1. غذایی که شما میخورید، جذب شده و کربوهیدارت غذا یا بخشی از آن بصورت گلوکز وارد جریان خون می شود.

  1. پانکراس ( غده سازنده ترشح کننده انسولین در بدن ) انسولین را به جریان خون وارد میکند.
  2. انسولین کمک میکند گلوکز وارد سلول های بدن شما شود، بدن با سوزاندن گلوکز انرژی مورد نیاز خود را به دست می آورد.

پانکراس غده ای در بدن شماست که در زیر و پشت معده قرار دارد، این غده با ترشح انسولین قند خون شمارا تنظیم میکند. انسولین همانند کلیدی است که درب های ورود قند خون به سلول را باز میکند. این هورمون به

گلوکز اجازه ورود به سلول را می دهد، اما در بدن افراد مبتلا به دیابت انسولین ساخته نمی شود و یا بطور صحیح عمل نمی کند.در نتیجه گلوکز نمیتواند به طور طبیعی وارد سلول شود و سطح قند خون افزایش پیدا میکند.

انواع حالت های ابتلا به دیابت :

دیابت نوع 1 ، دیابت نوع 2 ، دیابت بارداری و پیش دیابت

دیابت نوع 1 :

در این نوع دیابت بدن علیه خودش عمل می‌کند. این بیماری زمانی بوجود می‌آید که دستگاه ایمنی بدن علیه سلول‌های موسوم به بتای لوزالمعده که تولیدکننده انسولین هستند وارد عمل شده و آنها را از کار می‌اندازد.

بنابراین لوزالمعده انسولین کمی تولید می کند یا اصلاً نمی‌تواند انسولین تولید کند. خب مشخص است فردی که دیابت نوع 1 دارد باید برای تمام عمر انسولین از خارج بدن دریافت کند.علائم نوع یک دیابت مشهور

هستند و شامل احساس تشنگی مکرر و تکرر ادرار، گرسنگی، از دست دادن وزن با وجودخوردن غذای زیاد.

دیابت نوع 2 :

شایع‌ترین نوع دیابت، دیابت نوع 2 است. حدود ۸۰ تا ۹۰ درصد افراد دیابتی، به این نوع از بیماری مبتلا هستند. این شکل از دیابت معمولا در میانسالی رخ می‌دهد و با چاقی، سابقه خانوادگی دیابت، سابقه قبلی دیابت

حاملگی، نداشتن تحرک و عدم فعالیت بدنی همراه است. آمارها نشان می‌دهد که حدود 80 درصد افرادی که دیابت نوع 2 دارند دچار اضافه وزن هستند.در دیابت نوع دو معمولاً لوزالمعده میزان کافی انسولین ترشح می‌کند

اما بدن نمی‌تواند از این انسولین خوب استفاده کند. این وضعیتی است که به آن مقاومت به انسولین گفته می‌شود. یعنی در بدن از مواد غذایی گلوکز ساخته می‌شود ولی بدن نمی‌تواند از این منبع سوخت استفاده

کند. نشانه‌های این نوع دیابت شامل خستگی همیشگی، تهوع، پرادراری، تشنگی غیرطبیعی، کاهش وزن است و البته بعضی افراد تا مدت‌ها هیچ نشانه‌ای ندارند.برخی علائم دیابت نوع دو اغلب نادیده گرفته می‌شوند این

علائم عبارتند از تاری دید، کندی بهبودی زخم‌ها، خارش پوست (اغلب در ناحیه تناسلی یا کشاله ران)، عفونت های قارچی، افزایش تشنگی و خشکی دهان.

 

دیابت بارداری:

دیابت بارداری (Gestational Diabetes) از مهمترین عوارض دوران بارداری است. در دوران بارداری هورمون‌هایی در بدن افزایش می‌یابد که استفاده از انسولین را دشوار می‌کنند؛ در نتیجه لوزالمعده انسولین بیشتری

تولید می‌کند که در اکثر موارد این تغییرات مشکلاتی به وجود نمی‌آورد. اما اگر پانکراس نتواند به اندازه کافی انسولین تولید کند و قند خون بالا برود دیابت بارداری شکل می‌گیرد.برای زنان مبتلا به دیابت بارداری بسیار مهم

است که قبل از بارداری میزان قند خون طبیعی داشته باشند. زیرا اگر دیابت در دوران بارداری کنترل نشود خطر جدی برای مادر و جنین به دنبال خواهد داشت. تشخیص دیابت بارداری را جدی بگیرید. همچنین برای کنترل

آن می‌توانید با استفاده از درمان‌های پزشک دیابتولوژیست خود و آموزش‌های مشاوران دیابتوس دوران بارداری راحتی را طی کنید.

عواملی که ابتلا به دیابت بارداری را افزایش می‌دهد؟

طبق مطالعات انجام شد، آمار دیابت بارداری روزانه در حال افزایش است. دیابت بارداری معمولا بین هفته 24 تا 28 ایجاد می‌شود. البته ناگفته نماند درصدی از بیماری دیابت بارداری، بعد از تولد نوزاد کاملا بهبود می‌یابد و

در برخی موارد بعد از زایمان هم ادامه خواهد داشت. عواملی که دیابت در دوران بارداری را افزایش می‌دهد عبارت است از:

پیش­ دیابت:

وقتی قند خون شما از میزان طبیعی بالاتر باشد، ولی نه به اندازه­ای که بشود گفت به بیماری دیایت دچار شده‌اید، به این وضعیت مرحله پیش­دیابت می­گوییم. در این مورد لازم نیست حتماً متوجه نشانه­ی خاصی شوید،

یعنی ممکن است به این اختلال مبتلا باشید و خبر نداشته باشید. اما با یک آزمایش خون ساده می­توانید از وضعیت خود آگاه شوید. اگر اضافه­وزن دارید، بیشتر از 40 سال سن دارید و ورزش نمی­کنید در معرض خطر

بیشتری برای ابتلا به پیش­دیابت هستید. این شرایط می­توانند باعث افزایش احتمال ابتلا به دیابت نوع2 و همچنین بیماری­های قلبی شوند، ولی می­توانید قدم­هایی برای تغییر شرایط بردارید و احتمال ابتلای خود را خیلی

کم بکنید.

دانستنی‌های پایه برای تمام دیابتی‌ها :

الفبای آموزش در دیابت :

چهار چیز که هرروز باید برای کاهش قند خون بالای‌تان انجام دهید:

 

اگر از انسولین استفاده می‌کنید:

  1. سعی کنید هرروز در زمان‌های مشخص همان مقدار غذا بخورید.
     
  2. هیچ وعده‌غذا را از دست ندهید، مخصوصاً اگر قبل از آن تزریق انسولین داشتید چون قند خون شما ممکن است خیلی پایین باشد.

 

اگر از انسولین استفاده نمی‌کنید:

  1. برنامه غذایی منظم خود را دنبال کنید.
  2. هیچ وعده‌غذا را از دست ندهید، به‌ویژه اگر قرص‌های دیابت را مصرف می‌کنید. چون قند خون شما ممکن است خیلی پایین باشد. نخوردن یک وعده‌غذا یا میان وعده باعث می‌شود تا در وعده‌غذایی بعدی بیش‌ازحد غذا بخورید.
  3. ورزش منظم داشته باشید:

فعال بودن هرروز برای همه خوب است. بهترین ورزش‌ها عبارت‌اند از:

داشتن ورزش منظم و فعال بودن به‌خصوص برای افراد مبتلابه دیابت بسیار مفید است زیرا:

نکته: اگر بیش از یک ساعت از غذا خوردنتان می‌گذرد یا اگر میزان قند خون شما کمتر از 100-120 است، قبل از ورزش، یک سیب یا یک لیوان شیر بخورید.

چند ماده غذایی مناسب برای دیابتی‌ها :

دیابتی‌ها چه بنوشند؟

دو سوم بدن شما از آب تشکیل شده است، بسیار مهم است که در طول روز به خصوص در فصول گرم سال، به میزان کافی مایعات بنوشید تا بدن شما سالم بماند و دچار کم­آبی نشود.ولی چه نوشیدنی­هایی بهتر می­توانند سطح قند خون را کنترل کنند ؟ 

 

 

آب بهترین نوشیدنی در سرتاسر جهان است. اگر خانواده­ی شما آب طعم­­دار دوست دارند، می­توانید با اضافه‌کردن تکه­های لیمو یا توت­فرنگی به سلیقه­ی خود آب را طعم­دار کنید. بچه­ها معمولاً برای نوشیدن آب

نیاز به یادآوری و حتی اصرار دارند، بنابرین در بطری­های رنگی نی­دار با شکل­های فانتزی برای آنها آب بریزید.

 

به گفته ­ی متخصصین دیابت، دمنوش­های گیاهی می­توانند باعث شوند احساس سرزندگی کنید ولی ابتدا اطمینان پیدا کنید که دم‌نوش سالم و دارای تایید و از برندی شناخته شده است.

 

آب­میوه­های خالص طبیعی حاوی ویتامین­ها و مواد معدنی هستند و هر 150 میلی­گرم از آن می­تواند روزانه یک­پنجم از سهم غذایی مورد نیاز برای بدن را فراهم کند. ولی دقت کنید که آب­میوه­ها، حتی اگر بیشتر

از میزان توصیه­شده مصرف شوند، فقط یک بخش از تغذیه­ی روزانه به شمار می­آیند. مصرف زیاد آن می­تواند باعث پوسیدن دندان­ها شود، بنابرین برای کودکان آن را با آب رقیق کنید و همراه با وعده­های غذایی

سرو کنید. در ضمن آب‌‌میوه‌های خالص میوه‌های شیرین قند زیادی دارد پس بیشتر از یک لیوان کوچک از آن‌ها مصرف نکنید.

 

شیر یکی از بهترین نوشیدنی­ها برای بعد از ورزش است. این نوشیدنی علاوه بر فراهم کردن آب مورد نیاز برای بدن، حاوی کلسیم، پروتئین و کربوهیدرات نیز

می­باشد. بهتر است از نوع فاقد چربی یا کم­چرب ان استفاده کنید.

وعده های غذایی :
 

وعده صبحانه

استفاده از شاخص گلیسمی می‌تواند بسیار مفید باشد. «بسیاری از بیماران مبتلا به دیابت فکر می‌کنند شکر و قند بدترین موادی هستند که بر قند خون تأثیر منفی می‌گذارند، اما موضوع اصلی کربوهیدرات‌ها هستند. من به همه بیماران می‌گویم که به برچسب‌های تغذیه‌ای مواد خوراکی برای دیدن میزان کربوهیدرات، و نه فقط میزان قند نگاه کنند.»برای سالم بودن و شروع یک روز خوب حتما صبحانه بخورید اما برای سالم ماندن از بعضی مواد غذایی صرف‌نظر کنید:« دونات‌ها و شیرینی‌های خامه‌ای، نان‌های شیرین و فرآوری شده، مقادیر زیادی از کربوهیدرات دارند که باعث افزایش سریع قند خون می‌شوند. بهتر است آن‌ها سر سفره صبحانه شما نباشند.»

 

وعده ناهار و شام :

طبق نظر متخصصان تغذیه در مرکز دیابت یو سی ال ای، افرادی که مبتلا به دیابت هستند باید سعی در کاهش مصرف چربی‌های ترانس و اشباع و صنعتی داشته باشند زیرا این موارد می‌توانند تاثیر منفی روی سطح قند

خون بگذارند. اما اگر دیابت دارید بهتر است با دورماندن از مصرف فست‌فودها و غذاهای نیمه آماده حاوی آن‌ها خودتان را از جهش ناگهانی قند خون دور نگه دارید. «اگر چه چربی‌های ترانس به طور مستقیم سطح قند

خون را بالا نمی‌برند، اما باعث افزایش التهاب بافتی، مقاومت به انسولین و شکل‌گیری چربی شکمی، همچنین سطح کلسترول خوب HDL پایین می‌شوند که اتفاقت خوشایندی نیستند. این اتفاقات به خصوص در مورد

افراد مبتلا به دیابت، آن‌ها را در معرض خطر بیشتر ابتلا به بیماری‌های قلبی قرار می دهد.»

 

میان وعده :

انجمن ملی دیابت انگلیس اعلام کرده است که بسیاری از غذاهایی که دارای برچسب دیابتی هستند هم برای افراد مبتلا به دیابت خیلی مفید نبوده و ممکن است بر میزان قند خون تاثیر منفی بگذارند. بخصوص موضوع

در مورد شکلات، کیک‌ها و شیرینی‌ها و پودینگ‌های مخصوص دیابتی‌ها است.یادتان هم باشد که قند اغلب تحت نام‌های مختلف در لیست مواد تشکیل‌دهنده مواد غذایی و نوشیدنی‌ها فهرست شده است که می‌تواند

واقعیت آن را پنهان کند.درواقع قند را می‌توان به‌عنوان: گلوکز، ساکارز، مالتوز، عسل، ملاس، شربت افرا، نشاسته هیدرولیز، شربت ذرت، شهد آگوا، شکر نارگیل و پتکا در محصولات مختلف پیدا کرد.

 

سوالات دیابتی خود را از ما بپرسید

همچنین برای استفاده از خدمات کلینیک آنلاین برای کنترل دیابت و حفظ سلامتی با مشاوران ما در ارتباط باشید


02126740114

ساعت زیر نظر پزشکان و کارشناسان متخصص دیابت صدای مشاور
شنبه تا چهارشنبه 9 الی 20
پنجشنبه 9 الی 20 

میتوانید با مشاوران ما از طریق شماره تلفن 26740114 - 021 تماس بگیرید و همچنین کانال تلگرام ما و پیج اینستاگرام ما را دنبال و از مطالب آموزشی آن استفاده کنید و به دوستان وآشنایان خود معرفی کنید.

کانال تلگرام: dyabetus   

 اینستاگرام: dyabetus.clinic

با کلیک بر روی لینک زیر از مطالب آموزشی بهره مند شوید :

    http://bit.do/fpx2p